HeyJaredPrzySłowie
Przy kawie, przy herbacie, przy okazji, przy obcych i znajomych – każda rozmowa jest inna. A gdyby tak spotkać się przy słowie? Porozmawiać o jego sile, smaku i brzmieniu. O tym, które słowa lubimy, a których chcemy unikać; o języku, który nas otacza, i naszym stosunku do niego.
- Indexed episodes, last 90 days
- 48
- Latest publication
- Sep 24, 2026
- Audience
- Checking…
- Earliest in this view
- Jul 6, 2026
Latest episodes
Dlaczego stosujemy "my zjednujące" (opens the original)
Read excerpt
Stosowanie form pierwszej osoby liczby mnogiej, czyli "my", zwykle ma funkcję perswazyjną i służy budowaniu więzi - ma stworzyć poczucie wspólnoty między nadawcą a odbiorcą. Używając tak zwanego "my zjednującego" albo komunikujemy bliskość, współodpowiedzialność i solidarność, albo staramy się je wytworzyć za pomocą samego języka. Ma to sprawić, że druga strona chętniej stosuje się do zaleceń czy instrukcji... Oczywiście "my zjednujące" może także służyć manipulacji, gdy nadawca sztucznie przypi
Pisownia, wymowa i odmiana słów typu "pesymizm" czy "romantyzm" (opens the original)
Read excerpt
Najczęściej mówimy o "romantyźmie" lub o "pesymiźmie". Nie oznacza to jednak, że wymowa "romantyzmie" lub "pesymizmie" jest błędna. Jest mniej naturalna dla naszego aparatu artykulacyjnego, a przez to może wydawać się sztywna i zwracać uwagę innych osób, co nie pozostaje bez konsekwencji dla naszej komunikacji. Co ważne, poprawny zapis takich słów to wyłącznie ten z twardym "z" czyli "romantyzmie" i "pesymizmie" - wariantywna jest jedynie wymowa. A skąd w niej to miękkie "ź"? Dzieje się tak dlat
Skąd wulgaryzmy w ustach... Izabeli Łęckiej? (opens the original)
Read excerpt
Nowy serial "Lalka" wzbudza wiele emocji... także językowych. Z ust Izabeli Łęckiej pada obraźliwe "ty, **ujcu borsuczy" (pierwsza głoska h pominięta ze względów obycazjowych). Skąd się wzięło to określenie? W słowniku warszawskim z początku XX wieku słowo "chyujec" oznacza chudego wieprza przeznaczonego do opasu. Słowa związane ze świniami od wieków służą do obrażania siebie nawzajem. Co ciekawe, od wyrazu "**ujec" pochodzi prawdopodobnie współcześnie używany wulgaryzm "**uj". Jest jeszcze teor
"Strzyc uszami i strzyc włosy" - czy chodzi o to samo "strzyżenie"? (opens the original)
Read excerpt
"Strzyżenie włosów" i "strzyżenie uszami", czyli nasłuchiwanie, mają wiele wspólnego. Sam czasownik "strzyc" pochodzi od praindoeuropejskiego streig - w znaczeniu uderzać, obrabiać za pomocą ostrego narzędzia. W przypadku "strzyżenia włosów" sprawa jest jasna - za pomocą nożyczek, a w czasach naszych dalekich przodków innego ostrego narzędzia, obcina się kosmyki włosów, czyli w jakiś sposób się je obrabia. W przypadku "strzyżenia uszami" ważny jest sam ruch. Ruch cięcia czy uderzania ostrym narz
Dlaczego na geja mówi się obraźliwie "pedał"? (opens the original)
Read excerpt
Wyraz "pedał" pochodzi najpewniej z języka francuskiego, w którym "pedale" to pogardliwe określenie na homoseksualnego mężczyznę. W językoznawstwie francuskim funkcjonują dwie teorie na temat etymologii tego słowa. Niektóre źródła podają, że francuskie słowo wzięło się od wyrażenia les pédales qui craquent, czyli dosłownie "pękające pedały", którego używano w stosunku do cyklistów, których trenerem był Paul Ruinart - homoseksualista, rzekomo otaczający się młodymi kolarzami i wchodzący z nimi w
Publishing over time
Last 90 days. Choose a month to open its work.
Recurring subjects
Named in the text we hold. One piece can cover several.
Audience
No verified audience measurement yet.
About this data
Counts cover the work we have indexed. Tone needs enough text and a confident classification. Excerpts and episode notes are not full articles or transcripts.
Identity or attribution wrong? Suggest a correction.